Nằm xuống thì gối êm, nhưng sáng dậy lại thấy cổ cứng đờ? Đội ngũ bên mình gặp chuyện này khá thường xuyên khi tư vấn cho khách ở Dĩ An. Phần lớn trường hợp không phải do chiếc gối kém chất lượng, mà vì gối và nệm chưa ăn khớp nhau. Chọn gối hợp với nệm nghĩa là tìm chiều cao sao cho đầu, cổ và sống lưng nằm thẳng hàng khi ngủ. Làm đúng bước này, bạn sẽ thấy khác biệt rõ rệt chỉ sau vài đêm.
Chọn gối hợp với nệm là gì?
Nói dễ hiểu, gối có nhiệm vụ lấp khoảng trống giữa cổ và mặt nệm. Gối quá cao làm cổ bị gập lên phía trước. Gối quá thấp thì cổ lại võng xuống. Cả hai trường hợp đều buộc cơ cổ phải làm việc suốt đêm, mà bạn thường không hề hay biết.
Nguyên tắc cốt lõi là gối đủ để giữ cột sống cổ nằm ngang với phần thân. Không cao, không thấp. Nghe thì đơn giản, nhưng nhiều người bỏ qua bước này khi mua đồ mới, thường chỉ chọn theo màu sắc hay kiểu dáng.
Vì sao cùng một chiếc gối đặt trên hai loại nệm lại cho cảm giác khác nhau? Lý do nằm ở độ lún. Nệm mềm lún sâu khiến đầu tụt xuống thấp hơn, nên khoảng trống cần lấp cũng khác. Nệm cứng thì đầu gần như nằm trên bề mặt, cần gối cao hơn một chút để bù lại.
Có vài dấu hiệu cho thấy gối đang không hợp với nệm. Sáng dậy mỏi cổ là dấu hiệu rõ nhất. Tê tay lúc thức giấc cũng đáng lưu ý, vì đầu và cổ bị lệch có thể chèn ép dây thần kinh. Nghẹt mũi hoặc ngáy nhiều đôi khi cũng liên quan đến việc đầu nghiêng sai độ.
Hiểu đúng độ lún của nệm trước khi chọn gối
Độ lún là mức nệm trũng xuống khi bạn nằm lên. Nệm càng mềm thì lún càng sâu. Đây là điều nên nắm trước khi quyết định mua gối, và cũng là câu hỏi đầu tiên đội ngũ thường đặt ra khi khách hỏi về gối.
Nệm lò xo thường có độ đàn hồi cao, lún vừa phải nhưng bề mặt khá đều. Nệm cao su đàn hồi tốt và ổn định, ít lún hơn nệm bông. Nệm foam thì tùy mật độ: foam mềm lún nhiều, foam đặc lún ít. Mỗi loại kéo theo một cách chọn gối khác nhau, nên trước khi tư vấn, bên mình luôn hỏi khách đang dùng loại nệm nào.
Bạn có thể tự kiểm tra ngay tại nhà. Nằm xuống đúng tư thế thường ngủ, rồi dùng tay đo khoảng trũng ở hông và vai. Nếu hông lún khoảng 8 đến 10 cm, nệm khá mềm. Nếu chỉ lún 2 đến 4 cm, nệm thuộc loại cứng vừa.
Vì sao nệm lún sâu thường cần gối thấp hơn? Khi nệm đã trũng xuống, phần thân đã nằm thấp sẵn. Thêm một chiếc gối cao sẽ đẩy đầu lên quá mức và làm cổ bị gập. Ngược lại, nệm cứng giữ thân nằm cao, cần gối đủ dày để lấp khoảng trống.
Xác định tư thế ngủ chính trước khi chọn chiều cao
Tư thế ngủ quyết định phần lớn chiều cao gối bạn cần. Người nằm nghiêng và người nằm ngửa có nhu cầu khác nhau, dù cùng nằm trên một chiếc nệm.
Khi nằm nghiêng, khoảng cách từ đầu đến nệm lớn nhất, vì vai tì xuống nệm còn đầu phải ngang với vai. Người nằm nghiêng cần gối cao để giữ cột sống cổ thẳng với vai. Với nhiều người, mức khoảng 12 đến 15 cm là hợp lý.
Nằm ngửa thì khoảng trống nhỏ hơn, cổ có đường cong tự nhiên. Gối vừa phải là đủ, khoảng 8 đến 10 cm, để lấp đường cong ấy mà không đẩy đầu lên quá cao. Nằm sấp thì nên dùng gối rất mỏng hoặc bỏ hẳn, vì nằm sấp mà gối dày sẽ buộc cổ xoay liên tục.
Nhiều người không chỉ có một tư thế. Bạn có thể đổi từ nằm nghiêng sang nằm ngửa trong đêm. Khi đó, hãy chọn chiều cao ở mức trung bình rồi điều chỉnh thêm bằng một chiếc khăn nhỏ kê dưới cổ nếu cần.
Đo độ lún nệm và quy ra chiều cao gối
Khi đã biết độ lún và tư thế ngủ, bạn có thể quy ra một con số tham khảo. Quy tắc chung: nệm lún nhiều thì giảm chiều cao gối, nệm cứng thì tăng. Đây không phải công thức tuyệt đối, nhưng là điểm khởi đầu hợp lý để thử.
Bạn có thể tham khảo mức gợi ý sau khi nằm đúng tư thế thường dùng. Ví dụ, một người nằm nghiêng trên nệm mềm lún sâu thường hợp với gối khoảng 10 đến 12 cm, còn cùng người đó nằm ngửa thì chỉ cần 6 đến 8 cm. Trên nệm lò xo vừa phải, mức nằm nghiêng tăng lên khoảng 12 đến 14 cm.
Muốn thử thực tế, bạn nằm đúng tư thế rồi giữ cổ thẳng với sống lưng khoảng 2 đến 3 phút. Nếu cổ thoải mái, không căng và không bị dồn, chiều cao đó đã ổn. Nếu cằm chúi xuống hoặc đầu ngẩng lên, bạn cần điều chỉnh.
Chất liệu gối nào hợp với độ đàn hồi nệm
Khi chiều cao đã đúng, bạn vẫn cần chọn chất liệu phù hợp. Chất liệu quyết định gối giữ form tốt hay xẹp nhanh, và cảm giác êm hay chắc.
Gối cao su thiên nhiên có độ đàn hồi tốt và giữ form lâu, rất hợp với nệm lò xo và nệm foam mềm. Nó đỡ đầu chắc mà không lún quá, nên nếu nệm đã mềm, gối cao su giúp cân bằng lại.
Gối bông ép và gối lông vũ mềm hơn, dễ chỉnh hình. Chúng hợp với nệm cứng, vì nệm cứng đã đỡ thân khá tốt nên gối cần êm để đầu không đau. Gối bông ép xẹp nhanh hơn nên cần thay định kỳ. Với sinh viên hay người thuê trọ có ngân sách hạn chế, đây thường là lựa chọn dễ tiếp cận nhất.
Gối đa năng có lớp đệm rời cho phép bớt hoặc thêm lớp để tinh chỉnh chiều cao. Loại này tiện nếu hai người trong nhà có tư thế ngủ khác nhau.
Ba tình huống thực tế về gối và nệm
Có một anh công nhân cao khoảng 1m7, hay nằm nghiêng trên nệm lò xo dày 20 cm. Nệm kiểu này thường lún vừa phải, nên gối khoảng 13 đến 14 cm là hợp. Anh từng dùng gối 8 cm, vai bị kéo xuống và sáng dậy đau vai rất rõ. Sau khi đổi sang gối cao hơn, anh báo lại là đã đỡ hẳn.
Trường hợp chị nhỏ con nằm ngửa trên nệm cao su cứng cũng hay gặp. Nệm cứng giữ thân cao, gối quá dày sẽ đẩy đầu lên và cổ bị gập. Chọn gối khoảng 8 đến 9 cm, chất liệu mềm vừa, thường thoải mái hơn nhiều.
Cặp vợ chồng trẻ dùng chung một nệm lún sâu nhưng khác tư thế ngủ là tình huống khó nhất. Người nằm nghiêng cần gối cao, người nằm ngửa cần gối thấp. Cách bên mình hay gợi ý là mỗi người dùng gối riêng, chọn theo đúng tư thế của mình thay vì dùng chung một chiếc.
Sai lầm hay gặp khi chọn gối theo nệm
Sai lầm đầu tiên là mua gối cao chỉ vì thấy đẹp. Gối đẹp chưa chắc hợp với nệm của bạn, nên hãy luôn thử trên nệm thực tế trước khi quyết định.
Nhiều người chọn gối quá mềm trên nệm cũng mềm. Lúc này cả đầu lẫn cổ đều bị võng, và cảm giác mỏi vai xuất hiện sau vài tuần. Nếu nệm đã mềm, nên chọn gối có độ đàn hồi cao để đỡ lại.
Một lỗi khác là thay nệm mới nhưng vẫn giữ gối cũ đã xẹp. Nệm mới có độ lún và độ cao khác, gối cũ không còn phù hợp. Khi đổi nệm, hãy xem lại gối ngay từ đầu.
Chi phí và cách thử gối trước khi mua
Giá gối khá chênh lệch tùy chất liệu. Gối bông ép thường rẻ nhất, còn gối cao su thiên nhiên hay gối đa năng cao cấp sẽ đắt hơn. Giá thay đổi theo thời điểm nên bạn nên hỏi trực tiếp khi đi xem hàng.
Nên thử gối ít nhất 10 đến 15 phút ở đúng tư thế ngủ quen thuộc. Đừng chỉ ngồi lên hay ấn tay vào, vì cảm giác khi nằm khác rất nhiều. Hãy nằm xuống, nhắm mắt và giữ tư thế như lúc ngủ thật.
Cũng nên hỏi về chính sách đổi trả và thời gian dùng thử. Nhiều nơi cho đổi trong vài ngày nếu gối không hợp, đây là cơ hội để kiểm chứng sau khi về nhà.
Khi nào nên thay gối để giữ độ hợp với nệm
Gối không dùng được mãi. Thông thường nên thay sau khoảng 2 đến 3 năm, hoặc sớm hơn nếu gối đã xẹp, có mùi, hay bị lệch form. Gối xẹp là lúc độ cao không còn đúng, và bạn sẽ thấy mỏi cổ dù nệm vẫn tốt.
Vệ sinh và phơi gối đúng cách giúp gối giữ độ đàn hồi lâu hơn. Phơi nơi thoáng gió, tránh nắng gắt kéo dài và giặt theo hướng dẫn của từng chất liệu.
Khi đổi nệm mới, hãy đo lại chiều cao gối ngay thay vì chờ đến khi cổ đau mới xử lý. Chỉ cần một buổi thử nằm là đủ biết gối còn hợp hay không. Nếu bạn đang cân nhắc loại gối này, có thể tham khảo thêm cách chọn độ cao gối cao su massage theo tư thế ngủ.
Câu hỏi thường gặp
Nệm dày bao nhiêu thì nên dùng gối cao bao nhiêu?
Độ dày nệm không quyết định trực tiếp chiều cao gối, độ lún mới là yếu tố chính. Nệm dày nhưng mềm vẫn cần gối thấp hơn nệm mỏng nhưng cứng. Bạn nên đo độ lún trước rồi mới chọn gối. Nếu chưa rõ, hãy liên hệ bên mình để được tư vấn theo nhu cầu.
Nệm cứng có cần gối mềm hơn không?
Thường thì có. Nệm cứng giữ thân khá cao, nên gối mềm sẽ êm đầu hơn và tránh cảm giác bị đẩy lên. Tuy vậy, gối vẫn cần đủ độ đỡ để cổ không bị võng.
Có nên chồng hai gối lên nhau để cao hơn không?
Không nên làm thường xuyên. Hai gối chồng lên dễ xê dịch trong đêm và khó giữ độ ổn định. Nếu cần cao hơn, nên chọn một gối đúng chiều cao hoặc dùng gối đa năng có thể điều chỉnh.
Nằm nghiêng bị đau vai thì nên đổi gối hay đổi nệm?
Hãy kiểm tra gối trước. Nếu gối quá thấp hoặc quá mềm, đổi gối thường đã đủ. Chỉ khi nệm lún hỏng hoặc quá mềm mới cần thay nệm. Nếu đau kéo dài, nên gặp bác sĩ để được tư vấn đúng.
Gối và nệm nên mua cùng lúc hay mua riêng?
Mua cùng lúc giúp dễ chọn đúng độ cao vì đã thử cả hai trên cùng một bộ. Mua riêng cũng được, miễn là bạn nằm thử gối trên nệm đang dùng trước khi quyết định. Đừng mua gối chỉ dựa trên ảnh hay lời người khác kể.
Chọn gối đúng không quá phức tạp. Bạn chỉ cần đo độ lún, biết tư thế ngủ và thử trước khi mua. Một chiếc gối hợp nệm có thể giúp bạn sáng dậy khỏe hơn nhiều so với tưởng tượng.